sobota, 01 listopad

Logowanie

Zarejestruj się! Przypomnij hasło

Użytkownicy Online

Na stronie przebywa:
1 użytkownik
Dzikowiec
wieś siedziba gminy z potencjałem
Dzikowiec
Województwo: podkarpackie
Powiat: kolbuszowski
Gmina: Dzikowiec

Położenie:

Opis miejscowości:

POŁOŻENIE

Dzikowiec znajduje się na północnym zachodzie województwa podkarpackiego w powiecie kolbuszowskim. Położony jest na terenie dawnej Puszczy Sandomierskiej, na trasie Kolbuszowa - Sokołów. Wieś jest oddalona o ok. 8 km od Kolbuszowej - siedziby powiatu oraz o ok. 30 km od Rzeszowa - siedziby województwa. Dzikowiec znajduje się w makroregionie Kotliny Sandomierskiej i w obrębie Płaskowyżu Kolbuszowskiego. W rzeźbie dominują gliniaste wzgórza morenowe, piaszczyste pagórki wydmowe, doliny o łagodnych zboczach. Obszar gminy Dzikowiec odwadniany jest przez rzekę Łęg i jej dopływy.

OPIS MIEJSCOWOŚCI

Dzikowiec to bardzo „zielona” miejscowość, otoczona przez lasy, które nadają jej „puszczański” charakter. Przepływająca przez centrum miejscowości rzeczka Olszynka dodaje wsi urody.  Największą atrakcją Dzikowca są zachowane tutaj „obiekty z przeszłością”, wśród których na szczególną uwagę zasługują dwa zespoły: dworski i kościelny.  Szczególnie starannie pielęgnuje się tutaj pamięć o przeszłości i podtrzymuje stare zwyczaje. Jedynie w Dzikowcu można spotkać w okresie Wielkanocy Turków - mężczyzn ubranych w stare lasowiackie sukmany.

autor: ZSDZIKOWIEC

Dzikowiec
wieś siedziba gminy z potencjałem

 

 

TURKI

"W Dzikowcu na Wielkanoc wadzą się w kościele" - to zachowane do dziś powiedzenie ma swoje uzasadnienie. Jedynie w Dzikowcu można spotkać w okresie Wielkanocy mężczyzn ubranych w stare lasowiackie sukmany. W stroju tym pełnią wartę przy Grobie Chrystusa w tutejszym kościele oraz biorą udział w procesji rezurekcyjnej i na Boże Ciało. [ZOBACZ ZDJĘCIE - Straż Grobowa w Kościele p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu]

 

Jednym z najciekawszych zwyczajów straży grobowych jest wielkanocna przemowa, która składa się z części żałobnej i chwalebnej.

 

[POSŁUCHAJ] – Część żałobna [POSŁUCHAJ] Część chwalebna

Przemowę wykonują: komendant - Pan Antoni Twardowski i jego zastępca - Pan Marek Serafin.

 

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE - IX Podkarpacka Wielkanocna Parada Straży Grobowych - Turki 2001 w Dzikowcu]

 

 

Wielkanocne Straże Grobowe nazywa się Turkami. Panuje przekonanie, że początek tej tradycji dało przybycie akurat w Wielki Piątek, wracających z wiedeńskiej odsieczy żołnierzy króla Jana III Sobieskiego. Ubrani w zdobyczne tureckie stroje i wyposażeni w zdobytą broń w pierwszej chwili, jak mówi tradycja, wywołali panikę wśród miejscowej ludności. Oni to zaciągnęli wartę przy Bożym Grobie i stąd w Polsce południowo-wschodniej strażników nazywa się Turkami.

[POSŁUCHAJ] – wywiad z Panem Tadeuszem Korzeniowskim

 

O powstaniu Straży Grobowej w Dzikowcu dowiadujemy się z przekazów ustnych najstarszych mieszkańców Dzikowca. Według tych opowieści Straż Grobowa została założona przez Pana Osiniaka z Sokołowa.

[POSŁUCHAJ] – wywiad z Panem Marianem Sochackim

 

 

ROŚLINNOŚĆ

Wielką atrakcją Dzikowca jest roślinność. Tereny leśne stanowią około 40% obszaru gminy. W Dzikowcu znajduje się też park podworski. Podlega on ochronie ze względu na swą wartość estetyczną, kulturową i dydaktyczną. Na terenie parku w starym drzewostanie oznaczono cztery pomniki przyrody: dwa dęby szypułkowe, lipa szerokolistna i jesion wyniosły. Park, urządzony w stylu angielskim, stanowi całość z parterowym dworem, zabudowaniami dworskimi oraz otoczonym aleją tujową stawem z tarasem widokowym.

[ZOBACZ ZDJĘCIE - Staw z tarasem widokowym]

 

Występuje tu wiele okazów rzadkich drzew: kasztan jadalny, platan, tulipanowiec, sosna wejmutka, kasztanowiec purpurowy, buk parkowy, wiąz szypułkowy. Najlepiej zachowana jest aleja grabowa.

[ZOBACZ ZDJĘCIE - Aleja grabowa w parku dworskim]

 

Ochrona gatunkowa

 

Ze względu na dobry stan czystości środowiska oraz naturalność krajobrazu lasy gminny Dzikowiec i terenów sąsiednich są ostoją dla wielu gatunków zwierząt. Doliny, starorzecza, rozlewiska, oczka wodne, a nawet stawy są miejscem występowania bogactwa roślin wodnych, ptaków wodnych (brodzących) oraz innych rzadkich gatunków zwierząt. Wśród zwierząt dziko występujących na terenie gminy objętych ochroną ścisłą są: - pijawka lekarska, jelonek rogacz, niepylak Apollo, tygrzyk paskowany, szczeżuja spłaszczona, traszki, np. zwyczajna, żaby, np. trawna, padalec, żmija zygzakowata, gniewosz plamisty, jaszczurka zwinka, perkoz dwuczuby, kraska, bocian biały, bocian czarny, kukułka, dzięcioły, np. czarny, łasica, wilk (przebywa okresowo)

 

Rośliny chronione występujące na terenie gminy Dzikowiec objęte ochroną ścisłą: - bagno zwyczajne, goździk piaskowy, grzybieńczyk wodny, goździk kosmaty, kukułka plamista, kukułka krwista, kukułka szerokolistna, wawrzynek wilczełyko, orlik pospolity, widłak wroniec, widłak jałowcowaty, widłak torfowy, widłak goździsty, długosz królewski, podrzeń żebrowiec. W lasach podstawowym gatunkiem jest sosna zwyczajna, zajmująca ponad 70 % drzewostanu. W mniejszych ilościach występuje brzoza, olch, dąb, buk, grab, jodła i świerk.

 

 

ŹRÓDŁA:

 

Materiał dźwiękowy został nagrany przez członków grupy historyczno- dziennikarskiej działającej w Zespole Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Tekst opracowali członkowie grupy historyczno- dziennikarskiej działającej w Zespole Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu. Został on udostępniony i w części opublikowany na stronie internetowej Urzędu Gminy w Dzikowcu.

 

Opracowania:

 

„Dzikowiec 1566-2006", oprac. zbior., pod red. Wojciecha Mroczki, Dzikowiec 2006.

 

A. Karczmarzewski, Wielkanocne straże grobowe, Muzeum Okręgowe w Rzeszowie.

 

Przewodniki terenowe: Ścieżka edukacyjno - przyrodnicza "Dymarka", Ścieżka edukacyjno - wypoczynkowa "Maziarnia".

 

Fotografie:

Fotografie własne (wykonane przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu)

 

Archiwalne zdjęcia Turków udostępnił P. Marian Sochacki – członek Straży Grobowej w Dzikowcu

autor: ZSDZIKOWIEC

TURKI

 

"W Dzikowcu na Wielkanoc wadzą się w kościele"  - to zachowane do dziś powiedzenie ma swoje uzasadnienie. Jedynie w Dzikowcu można spotkać w okresie Wielkanocy mężczyzn ubranych w stare lasowiackie sukmany. W stroju tym pełnią wartę przy Grobie Chrystusa w tutejszym kościele oraz biorą udział w procesji rezurekcyjnej i na Boże Ciało. [ZOBACZ ZDJĘCIE] - Straż Grobowa w Kościele p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu]

 

Jednym z najciekawszych zwyczajów straży grobowych jest wielkanocna przemowa, która składa się z części żałobnej i chwalebnej.

 

[POSŁUCHAJ] – Część żałobna     [POSŁUCHAJ] Część chwalebna

Przemowę wykonują: komendant - Pan Antoni Twardowski i jego zastępca - Pan Marek Serafin.

 

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - IX Podkarpacka Wielkanocna Parada Straży Grobowych - Turki 2001 w Dzikowcu

 

 

Wielkanocne Straże Grobowe nazywa się Turkami. Panuje przekonanie, że początek tej tradycji dało przybycie akurat w Wielki Piątek, wracających z wiedeńskiej odsieczy żołnierzy króla Jana III Sobieskiego. Ubrani w zdobyczne tureckie stroje i wyposażeni w zdobytą broń w pierwszej chwili, jak mówi tradycja, wywołali panikę wśród miejscowej ludności. Oni to zaciągnęli wartę przy Bożym Grobie i stąd w Polsce południowo-wschodniej strażników nazywa się Turkami.

[POSŁUCHAJ] – wywiad z Panem Tadeuszem Korzeniowskim

 

O powstaniu Straży Grobowej w Dzikowcu dowiadujemy się z przekazów ustnych najstarszych mieszkańców Dzikowca. Według tych opowieści Straż Grobowa została założona przez Pana Osiniaka z Sokołowa.

[POSŁUCHAJ] – wywiad z Panem Marianem Sochackim

 

 

ROŚLINNOŚĆ

Wielką atrakcją Dzikowca jest roślinność. Tereny leśne stanowią około 40% obszaru gminy. W Dzikowcu znajduje się też park podworski. Podlega on ochronie ze względu na swą wartość estetyczną, kulturową i dydaktyczną. Na terenie parku w starym drzewostanie oznaczono cztery pomniki przyrody: dwa dęby szypułkowe, lipa szerokolistna i jesion wyniosły. Park, urządzony w stylu angielskim, stanowi całość z parterowym dworem, zabudowaniami dworskimi oraz otoczonym aleją tujową stawem z tarasem widokowym.

[ZOBACZ ZDJĘCIE - Staw z tarasem widokowym]

                             

Występuje tu wiele okazów rzadkich drzew: kasztan jadalny, platan, tulipanowiec, sosna wejmutka, kasztanowiec purpurowy, buk parkowy, wiąz szypułkowy. Najlepiej zachowana jest aleja grabowa.

[ZOBACZ ZDJĘCIE - Aleja grabowa w parku dworskim]

          

Ochrona gatunkowa

 

Ze względu na dobry stan czystości środowiska oraz naturalność krajobrazu lasy  gminny Dzikowiec i terenów sąsiednich są ostoją dla wielu gatunków zwierząt. Doliny, starorzecza, rozlewiska, oczka wodne, a nawet stawy są miejscem występowania bogactwa roślin wodnych, ptaków wodnych (brodzących) oraz innych rzadkich gatunków zwierząt. Wśród zwierząt dziko występujących na terenie gminy objętych ochroną ścisłą są: - pijawka lekarska, jelonek rogacz, niepylak Apollo, tygrzyk paskowany, szczeżuja spłaszczona, traszki, np. zwyczajna, żaby, np. trawna, padalec, żmija zygzakowata, gniewosz plamisty, jaszczurka zwinka, perkoz dwuczuby, kraska, bocian biały, bocian czarny, kukułka, dzięcioły, np. czarny, łasica, wilk (przebywa okresowo)

 

Rośliny chronione występujące na terenie gminy Dzikowiec objęte ochroną ścisłą: - bagno zwyczajne, goździk piaskowy, grzybieńczyk wodny, goździk kosmaty, kukułka plamista, kukułka krwista, kukułka szerokolistna, wawrzynek wilczełyko, orlik pospolity, widłak wroniec, widłak jałowcowaty, widłak torfowy, widłak goździsty, długosz królewski, podrzeń żebrowiec. W lasach podstawowym gatunkiem jest sosna zwyczajna, zajmująca ponad 70 % drzewostanu. W mniejszych ilościach występuje brzoza, olch, dąb, buk, grab, jodła i świerk.

 

 

ŹRÓDŁA:

 

Materiał dźwiękowy został nagrany przez członków grupy historyczno- dziennikarskiej działającej w Zespole Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Tekst opracowali członkowie grupy historyczno- dziennikarskiej działającej w Zespole Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu. Został on udostępniony i w części opublikowany na stronie internetowej Urzędu Gminy w Dzikowcu.

 

Opracowania:

 

„Dzikowiec 1566-2006", oprac. zbior., pod red. Wojciecha Mroczki, Dzikowiec 2006.

 

A. Karczmarzewski, Wielkanocne straże grobowe, Muzeum Okręgowe w Rzeszowie.

 

Przewodniki terenowe: Ścieżka edukacyjno - przyrodnicza "Dymarka", Ścieżka edukacyjno - wypoczynkowa "Maziarnia".

 

Fotografie:

 

Fotografie własne (wykonane przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu)

 

Archiwalne zdjęcia Turków udostępnił P. Marian Sochacki – członek Straży Grobowej w Dzikowcu

autor: ZSDZIKOWIEC

TURKI

 

"W Dzikowcu na Wielkanoc wadzą się w kościele"  - to zachowane do dziś powiedzenie ma swoje uzasadnienie. Jedynie w Dzikowcu można spotkać w okresie Wielkanocy mężczyzn ubranych w stare lasowiackie sukmany. W stroju tym pełnią wartę przy Grobie Chrystusa w tutejszym kościele oraz biorą udział w procesji rezurekcyjnej i na Boże Ciało. [ZOBACZ ZDJĘCIE - fot. Straż Grobowa w Kościele p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu]

autor: ZSDZIKOWIEC

TURKI

 

"W Dzikowcu na Wielkanoc wadzą się w kościele"  - to zachowane do dziś powiedzenie ma swoje uzasadnienie. Jedynie w Dzikowcu można spotkać w okresie Wielkanocy mężczyzn ubranych w stare lasowiackie sukmany. W stroju tym pełnią wartę przy Grobie Chrystusa w tutejszym kościele oraz biorą udział w procesji rezurekcyjnej i na Boże Ciało.

autor: ZSDZIKOWIEC

Dzikowiec
wieś siedziba gminy z potencjałem

OSADNICTWO

Wieś Dzikowiec została założona w 1566 r. na mocy dokumentu króla Zygmunta Augusta, ostatniego Jagiellończyka. W momencie pojawienia się na terenie dzisiejszego Dzikowca pierwszych osadników w połowie XVI w. cały obszar leżący po obu stronach rzeki Olszynki należał do wsi Wola Raniżowska, a wcześniej do Raniżowa. W roku 1566, sołtys z Woli Raniżowskiej - Jędrzej Konarzewski lokował nad rzeką Olszynką wieś o nazwie Wola Dzikowiec (na prawie niemieckim). Przywilej lokacyjny dotyczący tej wsi, został wydany w wigilię święta Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w 1566 r. w Lublinie w czasie trwania wielkiego koronnego sejmu walnego na wniosek Jana Krzysztofa Tarnowskiego.

W IMIĘ PAŃSKIE ! Na wieczną rzeczy pamiątkę. My, ZYGMUNT AUGUST, z Bożej łaski KRÓL Polski, powiadamiamy niniejszym pismem wszystkich tych i każdego osobna, których może to zainteresować i którzy zarówno teraz, jak i w przyszłości zapoznają się z tym dokumentem, że na wniosek kasztelana wojnickiego dajemy pozwolenie na założenie w naszych lasach wsi DZIKOWIEC i pragniemy, by tym imieniem była określana

  frag. z aktu lokacyjnego wsi Dzikowiec - 1566 r.

 

Rozwój Dzikowca w pierwszych latach po lokacji był dość powolny, napotykał na liczne przeszkody m.in. trudne warunki terenowe (mokradła, bagna, piaski i lesistość terenu). Największy wzrost liczby ludności odnotowano na początku XVII w. Po 1606 r. nastąpiło załamanie rozwoju wsi, czego przyczyną był najazd wojsk rokoszu Zebrzydowskiego. Czasowe wstrzymanie rozwoju wioski miało miejsce także w latach 1655-1660 - po najeździe wojsk Karola Gustawa (Potop szwedzki).

PARAFIA

 

Początek dziejów parafii Dzikowiec ma miejsce już 6 lat po ulokowaniu wsi - w 1572 r., jej twórcami byli chłopi na czele z sołtysem Andrzejem Konarzewskim. 7 stycznia 1577 r. biskup krakowski Franciszek Krasiński wydał dekret erekcyjny parafii pod wezwaniem Św. Mikołaja.

Pierwszy kościół parafialny z 1572 r. został spalony przez wojska Rakoczego i Kozaków w 1657 r. Obecny kościół murowany, barokowy zbudowano w latach 1806-1816 i uroczyście poświęcono w 1859 r. przez biskupa przemyskiego F. Wierzchlejskiego.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kościół p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu

 

OKRES ROZBIORÓW

 

W wyniku pierwszego rozbioru ziem polskich (1772 r.) tereny porastające Puszczą Sandomierską, położone w widłach Wisły i Sanu dostały się w ręce Austrii. Pod koniec XVIII w. na terenie Dzikowca zorganizowano akcję osadniczą. Sprowadzono tu rodziny pochodzenia austriackiego i pochodzące z południowych Niemiec, w ten sposób w 1783 r. powstała osada Wildenthal (dzika dolina).

 

25 lipca 1833 r. w wyniku zorganizowanej przez władze austriackie licytacji, dobra Dzikowiec nabyli wspólnie: Józef Błotnicki i Jan Piotrkowski.

 

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Jan Pasek Błotnicki - Dzikowiec 1932 r

 

 

NIESPOKOJNE CZASY

 

Powstania narodowe przeszły w Dzikowcu bez większego odzewu ze strony mieszkańców wsi. Udział w walkach brały pojedyncze jednostki co wiązało się z działalnością hrabiego Jerzego Tyszkiewicza z Werynii.

Pierwsza wojna światowa niekorzystnie wpłynęła na losy ludności, wielu młodych ludzi nie powróciło z wojny. Słowo nędza galicyjska zyskało na sile, głód przyczynił się do emigracji mieszkańców najczęściej do Ameryki lub sezonowo na wybrzeże morza Bałtyckiego. W pierwszej połowie XIX w mieszkańcy Wildenthalu ulegli spolszczeniu zawierając związki małżeńskie z mieszkańcami okolicznych wiosek: Dzikowca, Lipnicy czy Kopci.

OKUPACJA HITLEROWSKA

 

Wieś i gmina Dzikowiec zostały zajęte przez wojska niemieckie po przegranej przez Polaków bitwie pod Kolbuszową w dniach 8-9 września 1939 r. Wkraczające oddziały hitlerowskie przywitane zostały przez młodzież z Wildenthalu chlebem i solą, okupanci zostali przyjęci przez nich jak wyzwoliciele. W drugiej połowie września 1939 r. oddziały niemieckie zajęły dwór Błotnickich, jednak właściciel odmówił współpracy z okupantami i przeniósł się do położonego nieopodal Sokołowa. Na terenie Dzikowca była prowadzona dość silna działalność konspiracyjna w ramach Związku Walki Zbrojnej (ZWZ), a potem Armii Krajowej (AK).

 

 

ŹRÓDŁA:

 

Tekst opracowali członkowie grupy dziennikarskiej gimnazjum w Dzikowcu. Został on udostępniony i w części opublikowany na stronie internetowej Urzędu Gminy w Dzikowcu.

 

Opracowania:

 

„Dzikowiec 1566-2006", oprac. zbior., pod red. Wojciecha Mroczki, Dzikowiec 2006.

 

T. Ginalska, Dzikowiec. Opowieść znad Łęgu i Przyrwy, Krosno 1999.

 

M. Piórek, Szkice do dziejów Dzikowca i okolic, Kolbuszowa 1995.

 

Fotografie:

 

Fotografie własne (wykonane przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu)

 

Zdjęcia archiwalne udostępnił P. Marian Piórek.

autor: ZSDZIKOWIEC

OSADNICTWO

Wieś Dzikowiec została założona w 1566 r. na mocy dokumentu króla Zygmunta Augusta, ostatniego Jagiellończyka. W momencie pojawienia się na terenie dzisiejszego Dzikowca pierwszych osadników w połowie XVI w. cały obszar leżący po obu stronach rzeki Olszynki należał do wsi Wola Raniżowska, a wcześniej do Raniżowa. W roku 1566, sołtys z Woli Raniżowskiej - Jędrzej Konarzewski lokował nad rzeką Olszynką wieś o nazwie Wola Dzikowiec (na prawie niemieckim). Przywilej lokacyjny dotyczący tej wsi, został wydany w wigilię święta Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w 1566 r. w Lublinie w czasie trwania wielkiego koronnego sejmu walnego na wniosek Jana Krzysztofa Tarnowskiego.

W IMIĘ PAŃSKIE ! Na wieczną rzeczy pamiątkę. My, ZYGMUNT AUGUST, z Bożej łaski KRÓL Polski, powiadamiamy niniejszym pismem wszystkich tych i każdego osobna, których może to zainteresować i którzy zarówno teraz, jak i w przyszłości zapoznają się z tym dokumentem, że na wniosek kasztelana wojnickiego dajemy pozwolenie na założenie w naszych lasach wsi DZIKOWIEC i pragniemy, by tym imieniem była określana

  frag. z aktu lokacyjnego wsi Dzikowiec - 1566 r.

 

Rozwój Dzikowca w pierwszych latach po lokacji był dość powolny, napotykał na liczne przeszkody m.in. trudne warunki terenowe (mokradła, bagna, piaski i lesistość terenu). Największy wzrost liczby ludności odnotowano na początku XVII w. Po 1606 r. nastąpiło załamanie rozwoju wsi, czego przyczyną był najazd wojsk rokoszu Zebrzydowskiego. Czasowe wstrzymanie rozwoju wioski miało miejsce także w latach 1655-1660 - po najeździe wojsk Karola Gustawa (Potop szwedzki).

PARAFIA

 

Początek dziejów parafii Dzikowiec ma miejsce już 6 lat po ulokowaniu wsi - w 1572 r., jej twórcami byli chłopi na czele z sołtysem Andrzejem Konarzewskim. 7 stycznia 1577 r. biskup krakowski Franciszek Krasiński wydał dekret erekcyjny parafii pod wezwaniem Św. Mikołaja.

Pierwszy kościół parafialny z 1572 r. został spalony przez wojska Rakoczego i Kozaków w 1657 r. Obecny kościół murowany, barokowy zbudowano w latach 1806-1816 i uroczyście poświęcono w 1859 r. przez biskupa przemyskiego F. Wierzchlejskiego.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kościół p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu

 

OKRES ROZBIORÓW

 

W wyniku pierwszego rozbioru ziem polskich (1772 r.) tereny porastające Puszczą Sandomierską, położone w widłach Wisły i Sanu dostały się w ręce Austrii. Pod koniec XVIII w. na terenie Dzikowca zorganizowano akcję osadniczą. Sprowadzono tu rodziny pochodzenia austriackiego i pochodzące z południowych Niemiec, w ten sposób w 1783 r. powstała osada Wildenthal (dzika dolina).

 

25 lipca 1833 r. w wyniku zorganizowanej przez władze austriackie licytacji, dobra Dzikowiec nabyli wspólnie: Józef Błotnicki i Jan Piotrkowski.

 

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Jan Pasek Błotnicki - Dzikowiec 1932 r

 

 

NIESPOKOJNE CZASY

 

Powstania narodowe przeszły w Dzikowcu bez większego odzewu ze strony mieszkańców wsi. Udział w walkach brały pojedyncze jednostki co wiązało się z działalnością hrabiego Jerzego Tyszkiewicza z Werynii.

Pierwsza wojna światowa niekorzystnie wpłynęła na losy ludności, wielu młodych ludzi nie powróciło z wojny. Słowo nędza galicyjska zyskało na sile, głód przyczynił się do emigracji mieszkańców najczęściej do Ameryki lub sezonowo na wybrzeże morza Bałtyckiego. W pierwszej połowie XIX w mieszkańcy Wildenthalu ulegli spolszczeniu zawierając związki małżeńskie z mieszkańcami okolicznych wiosek: Dzikowca, Lipnicy czy Kopci.

OKUPACJA HITLEROWSKA

 

Wieś i gmina Dzikowiec zostały zajęte przez wojska niemieckie po przegranej przez Polaków bitwie pod Kolbuszową w dniach 8-9 września 1939 r. Wkraczające oddziały hitlerowskie przywitane zostały przez młodzież z Wildenthalu chlebem i solą, okupanci zostali przyjęci przez nich jak wyzwoliciele. W drugiej połowie września 1939 r. oddziały niemieckie zajęły dwór Błotnickich, jednak właściciel odmówił współpracy z okupantami i przeniósł się do położonego nieopodal Sokołowa. Na terenie Dzikowca była prowadzona dość silna działalność konspiracyjna w ramach Związku Walki Zbrojnej (ZWZ), a potem Armii Krajowej (AK).

 

 

ŹRÓDŁA:

 

Tekst opracowali członkowie grupy dziennikarskiej gimnazjum w Dzikowcu. Został on udostępniony i w części opublikowany na stronie internetowej Urzędu Gminy w Dzikowcu.

 

Opracowania:

 

„Dzikowiec 1566-2006", oprac. zbior., pod red. Wojciecha Mroczki, Dzikowiec 2006.

 

T. Ginalska, Dzikowiec. Opowieść znad Łęgu i Przyrwy, Krosno 1999.

 

M. Piórek, Szkice do dziejów Dzikowca i okolic, Kolbuszowa 1995.

 

Fotografie:

 

Fotografie własne (wykonane przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu)

 

Zdjęcia archiwalne udostępnił P. Marian Piórek.

autor: ZSDZIKOWIEC

OSADNICTWO

Wieś Dzikowiec została założona w 1566 r. na mocy dokumentu króla Zygmunta Augusta, ostatniego Jagiellończyka. W momencie pojawienia się na terenie dzisiejszego Dzikowca pierwszych osadników w połowie XVI w. cały obszar leżący po obu stronach rzeki Olszynki należał do wsi Wola Raniżowska, a wcześniej do Raniżowa. W roku 1566, sołtys z Woli Raniżowskiej - Jędrzej Konarzewski lokował nad rzeką Olszynką wieś o nazwie Wola Dzikowiec (na prawie niemieckim). Przywilej lokacyjny dotyczący tej wsi, został wydany w wigilię święta Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w 1566 r. w Lublinie w czasie trwania wielkiego koronnego sejmu walnego na wniosek Jana Krzysztofa Tarnowskiego.

W IMIĘ PAŃSKIE ! Na wieczną rzeczy pamiątkę. My, ZYGMUNT AUGUST, z Bożej łaski KRÓL Polski, powiadamiamy niniejszym pismem wszystkich tych i każdego osobna, których może to zainteresować i którzy zarówno teraz, jak i w przyszłości zapoznają się z tym dokumentem, że na wniosek kasztelana wojnickiego dajemy pozwolenie na założenie w naszych lasach wsi DZIKOWIEC i pragniemy, by tym imieniem była określana

  frag. z aktu lokacyjnego wsi Dzikowiec - 1566 r.

 

Rozwój Dzikowca w pierwszych latach po lokacji był dość powolny, napotykał na liczne przeszkody m.in. trudne warunki terenowe (mokradła, bagna, piaski i lesistość terenu). Największy wzrost liczby ludności odnotowano na początku XVII w. Po 1606 r. nastąpiło załamanie rozwoju wsi, czego przyczyną był najazd wojsk rokoszu Zebrzydowskiego. Czasowe wstrzymanie rozwoju wioski miało miejsce także w latach 1655-1660 - po najeździe wojsk Karola Gustawa (Potop szwedzki).

PARAFIA

 

Początek dziejów parafii Dzikowiec ma miejsce już 6 lat po ulokowaniu wsi - w 1572 r., jej twórcami byli chłopi na czele z sołtysem Andrzejem Konarzewskim. 7 stycznia 1577 r. biskup krakowski Franciszek Krasiński wydał dekret erekcyjny parafii pod wezwaniem Św. Mikołaja.

Pierwszy kościół parafialny z 1572 r. został spalony przez wojska Rakoczego i Kozaków w 1657 r. Obecny kościół murowany, barokowy zbudowano w latach 1806-1816 i uroczyście poświęcono w 1859 r. przez biskupa przemyskiego F. Wierzchlejskiego.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kościół p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu

 

OKRES ROZBIORÓW

 

W wyniku pierwszego rozbioru ziem polskich (1772 r.) tereny porastające Puszczą Sandomierską, położone w widłach Wisły i Sanu dostały się w ręce Austrii. Pod koniec XVIII w. na terenie Dzikowca zorganizowano akcję osadniczą. Sprowadzono tu rodziny pochodzenia austriackiego i pochodzące z południowych Niemiec, w ten sposób w 1783 r. powstała osada Wildenthal (dzika dolina).

 

25 lipca 1833 r. w wyniku zorganizowanej przez władze austriackie licytacji, dobra Dzikowiec nabyli wspólnie: Józef Błotnicki i Jan Piotrkowski.

 

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Jan Pasek Błotnicki - Dzikowiec 1932 r

 

 

NIESPOKOJNE CZASY

 

Powstania narodowe przeszły w Dzikowcu bez większego odzewu ze strony mieszkańców wsi. Udział w walkach brały pojedyncze jednostki co wiązało się z działalnością hrabiego Jerzego Tyszkiewicza z Werynii.

Pierwsza wojna światowa niekorzystnie wpłynęła na losy ludności, wielu młodych ludzi nie powróciło z wojny. Słowo nędza galicyjska zyskało na sile, głód przyczynił się do emigracji mieszkańców najczęściej do Ameryki lub sezonowo na wybrzeże morza Bałtyckiego. W pierwszej połowie XIX w mieszkańcy Wildenthalu ulegli spolszczeniu zawierając związki małżeńskie z mieszkańcami okolicznych wiosek: Dzikowca, Lipnicy czy Kopci.

OKUPACJA HITLEROWSKA

 

Wieś i gmina Dzikowiec zostały zajęte przez wojska niemieckie po przegranej przez Polaków bitwie pod Kolbuszową w dniach 8-9 września 1939 r. Wkraczające oddziały hitlerowskie przywitane zostały przez młodzież z Wildenthalu chlebem i solą, okupanci zostali przyjęci przez nich jak wyzwoliciele. W drugiej połowie września 1939 r. oddziały niemieckie zajęły dwór Błotnickich, jednak właściciel odmówił współpracy z okupantami i przeniósł się do położonego nieopodal Sokołowa. Na terenie Dzikowca była prowadzona dość silna działalność konspiracyjna w ramach Związku Walki Zbrojnej (ZWZ), a potem Armii Krajowej (AK).

 

 

ŹRÓDŁA:

 

Tekst opracowali członkowie grupy dziennikarskiej gimnazjum w Dzikowcu. Został on udostępniony i w części opublikowany na stronie internetowej Urzędu Gminy w Dzikowcu.

 

Opracowania:

 

„Dzikowiec 1566-2006", oprac. zbior., pod red. Wojciecha Mroczki, Dzikowiec 2006.

 

T. Ginalska, Dzikowiec. Opowieść znad Łęgu i Przyrwy, Krosno 1999.

 

M. Piórek, Szkice do dziejów Dzikowca i okolic, Kolbuszowa 1995.

 

Fotografie:

 

Fotografie własne (wykonane przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu)

 

Zdjęcia archiwalne udostępnił P. Marian Piórek.

autor: ZSDZIKOWIEC

Dzikowiec
wieś siedziba gminy z potencjałem

DWOREK

 

Na skraju Dzikowca obok drogi łączącej Kolbuszową z Sokołowem znajduje się zespół dworski, w skład którego wchodzą różne stylowo budynki i otaczający je XIX-wieczny park.

Obszerny, parterowy dwór, zbudowany około 1833 roku dla Józefa Błotnickiego służył po II wojnie jako Dom Dziecka, a obecnie Przedszkole. Dworek wybudowany został na łagodnym wzniesieniu. Uroku dodaje mu szczegółowo opracowana dekoracja. Niestety dworek nie jest w najlepszym stanie, wymaga gruntownego, a więc kosztownego remontu.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] – Dwór Błotnickich

 

Wokół budynku dworu znajduje się park. Z dawnej jego okazałości pozostały do dzisiaj liczne, stare i rzadkie drzewa, m.in. lipy, platanowce, figowce, sosny, kasztanowce. Z otaczającego kiedyś  posiadłość ogrodzenia pozostały przy głównej alei dwa potężne, ceglano-kamienne słupy bramne.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Ceglano-kamienne słupy bramne parku w Dzikowcu

 

            

We wschodniej części parku znajduje się murowana kapliczka pochodząca z początków XIX wieku. Sześć kolumn i gontowy daszek osłania rzeźbioną figurę św. Jana Nepomucena.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kapliczka św. Jana Nepomucena z pocz. XIX wieku

 

Z istniejących dawniej zabudowań gospodarczych pozostała parterowa, murowana oficyna, przebudowany czworak i spichlerz z 1787 roku.

 

 

KOŚCIÓŁ

 

Parafia dzikowska posiadała początkowo drewniany kościół, który zniszczyły w 1657 roku wojska Jerzego II Rakoczego, księcia siedmiogrodzkiego. Obecna, murowana świątynia powstała w latach 1814-1816.

Kościół wybudowany w stylu klasycystycznym ma trzy nawy, a wieża nakryta jest kopułą. Wypełniające okna witraże wykonano ok. 1912 roku w Zakładzie Żeleńskiego w Krakowie w oparciu o projekt Stanisława Matejki.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kościół p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu

 

Kościół z zewnątrz wygląda dość skromnie, za to wnętrze jest bardzo efektowne.

Wśród sprzętów wyróżnia się drewniana, XVII-wieczna chrzcielnica w kształcie kielicha oraz XVIII-wieczny krzyż.

Ołtarze oddają klimat stylu barokowego. Ołtarz główny zdobią rzeźby św. Piotra, Pawła, Barbary i Katarzyny. Boczne ołtarze są ozdobione posążkami aniołków. Barokowo-klasycystyczną ambonę nakrywa baldachim z figurą św. Michała Archanioła.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kościół p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu

                           

Teren przykościelny otacza metalowo-murowane ogrodzenie z czterema kapliczkami. Po stronie północnej znajduje się dzwonnica.

Obecnie kościół został odnowiony, zakupiono organy, urządzono parking, wykonano chodnik z kostki brukowej, zamontowano w kościele centralne ogrzewanie oraz położono w prezbiterium posadzkę z marmuru, odnowiono dach i fasadę.

Dzięki ofiarności parafian z kraju i z zagranicy został wykonany pomnik ks. prałata Stanisława Sudoła, byłego proboszcza parafii. Znajduje się on na placu szkoły, której jest patronem.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] – Patron ZS w Dzikowcu

 

Do zespołu kościelnego należy też opuszczona i mocno zniszczona plebania z I poł. XIX wieku, znajdująca się po drugiej stronie drogi.

 

Zabytkowe elementy architektury są tylko atrakcyjnym dodatkiem do obecnego wyglądu Dzikowca. Współczesna zabudowa wsi jest bardzo przejrzysta. Domy mieszkalne są zadbane. Podobnie jak budynki użyteczności publicznej takie jak: odrestaurowane budynki Urzędu Gminy i Samorządowego Centrum Kultury, Szkoła, Ośrodek Zdrowia, Posterunek Policji.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Budynek Urzędu Gminy w Dzikowcu

 

ŹRÓDŁA:

 

 

Opracowania:

 

„Dzikowiec 1566-2006", oprac. zbior., pod red. Wojciecha Mroczki, Dzikowiec 2006.

 

T. Ginalska, Dzikowiec. Opowieść znad Łęgu i Przyrwy, Krosno 1999.

 

M. Piórek, Szkice do dziejów Dzikowca i okolic, Kolbuszowa 1995.

 

Fotografie:

 

Fotografie własne (wykonane przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu)

 

Zdjęcia archiwalne udostępniła A. Antosz (nauczycielka religii w ZS w Dzikowcu)

autor: ZSDZIKOWIEC

DWOREK

 

Na skraju Dzikowca obok drogi łączącej Kolbuszową z Sokołowem znajduje się zespół dworski, w skład którego wchodzą różne stylowo budynki i otaczający je XIX-wieczny park.

Obszerny, parterowy dwór, zbudowany około 1833 roku dla Józefa Błotnickiego służył po II wojnie jako Dom Dziecka, a obecnie Przedszkole. Dworek wybudowany został na łagodnym wzniesieniu. Uroku dodaje mu szczegółowo opracowana dekoracja. Niestety dworek nie jest w najlepszym stanie, wymaga gruntownego, a więc kosztownego remontu.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] – Dwór Błotnickich

 

Wokół budynku dworu znajduje się park. Z dawnej jego okazałości pozostały do dzisiaj liczne, stare i rzadkie drzewa, m.in. lipy, platanowce, figowce, sosny, kasztanowce. Z otaczającego kiedyś  posiadłość ogrodzenia pozostały przy głównej alei dwa potężne, ceglano-kamienne słupy bramne.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Ceglano-kamienne słupy bramne parku w Dzikowcu

 

            

We wschodniej części parku znajduje się murowana kapliczka pochodząca z początków XIX wieku. Sześć kolumn i gontowy daszek osłania rzeźbioną figurę św. Jana Nepomucena.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kapliczka św. Jana Nepomucena z pocz. XIX wieku

 

Z istniejących dawniej zabudowań gospodarczych pozostała parterowa, murowana oficyna, przebudowany czworak i spichlerz z 1787 roku.

 

 

KOŚCIÓŁ

 

Parafia dzikowska posiadała początkowo drewniany kościół, który zniszczyły w 1657 roku wojska Jerzego II Rakoczego, księcia siedmiogrodzkiego. Obecna, murowana świątynia powstała w latach 1814-1816.

Kościół wybudowany w stylu klasycystycznym ma trzy nawy, a wieża nakryta jest kopułą. Wypełniające okna witraże wykonano ok. 1912 roku w Zakładzie Żeleńskiego w Krakowie w oparciu o projekt Stanisława Matejki.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kościół p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu

 

Kościół z zewnątrz wygląda dość skromnie, za to wnętrze jest bardzo efektowne.

Wśród sprzętów wyróżnia się drewniana, XVII-wieczna chrzcielnica w kształcie kielicha oraz XVIII-wieczny krzyż.

Ołtarze oddają klimat stylu barokowego. Ołtarz główny zdobią rzeźby św. Piotra, Pawła, Barbary i Katarzyny. Boczne ołtarze są ozdobione posążkami aniołków. Barokowo-klasycystyczną ambonę nakrywa baldachim z figurą św. Michała Archanioła.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Kościół p.w. Św. Mikołaja w Dzikowcu

                           

Teren przykościelny otacza metalowo-murowane ogrodzenie z czterema kapliczkami. Po stronie północnej znajduje się dzwonnica.

Obecnie kościół został odnowiony, zakupiono organy, urządzono parking, wykonano chodnik z kostki brukowej, zamontowano w kościele centralne ogrzewanie oraz położono w prezbiterium posadzkę z marmuru, odnowiono dach i fasadę.

Dzięki ofiarności parafian z kraju i z zagranicy został wykonany pomnik ks. prałata Stanisława Sudoła, byłego proboszcza parafii. Znajduje się on na placu szkoły, której jest patronem.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] – Patron ZS w Dzikowcu

 

Do zespołu kościelnego należy też opuszczona i mocno zniszczona plebania z I poł. XIX wieku, znajdująca się po drugiej stronie drogi.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] – Patron ZS w Dzikowcu

 

Zabytkowe elementy architektury są tylko atrakcyjnym dodatkiem do obecnego wyglądu Dzikowca. Współczesna zabudowa wsi jest bardzo przejrzysta. Domy mieszkalne są zadbane. Podobnie jak budynki użyteczności publicznej takie jak: odrestaurowane budynki Urzędu Gminy i Samorządowego Centrum Kultury, Szkoła, Ośrodek Zdrowia, Posterunek Policji.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE] - Budynek Urzędu Gminy w Dzikowcu

 

ŹRÓDŁA:

 

 

Opracowania:

 

„Dzikowiec 1566-2006", oprac. zbior., pod red. Wojciecha Mroczki, Dzikowiec 2006.

 

T. Ginalska, Dzikowiec. Opowieść znad Łęgu i Przyrwy, Krosno 1999.

 

M. Piórek, Szkice do dziejów Dzikowca i okolic, Kolbuszowa 1995.

 

Fotografie:

 

Fotografie własne (wykonane przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu)

 

Zdjęcia archiwalne udostępniła A. Antosz (nauczycielka religii w ZS w Dzikowcu)

autor: ZSDZIKOWIEC

Dzikowiec
wieś siedziba gminy z potencjałem

W 2009 roku w Dzikowcu urodziło się 17 dzieci. Liczba mieszkańców wynosi teraz 1377 osób w samym Dzikowcu i dodatkowo 314 w Nowym Dzikowcu i Osiej Górze. 

Wielu mieszkańców bardzo czynnie uczestniczy w życiu wsi. Działalność społeczna jest tu mile widziana, ludzie bardzo chętnie reagują na wszelkiego rodzaju inicjatywy, zwłaszcza ci starsi. W Dzikowcu działa więc m.in. Klub Seniora, Stowarzyszenie Kobiet Wiejskich ,,Przystań”, Teatr Środowiskowy „Malwa”, Stowarzyszenie Przyjaciół Dzikowca, Zespół Pieśni i Tańca „Dzikowianie”. 

 

ZASŁUŻENI DLA DZIKOWCA

 

Ks. Stanisław Sudoł urodził się 16 marca 1895r. we wsi Zembrza w powiecie kolbuszowskim. Był siódmym z kolei dzieckiem z ośmiorga dzieci Wiktorii Miszek i Marcina Sudoła.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE - Ks. Prałat Stanisław Sudoł fot. ZS w Dzikowcu]

 

Świadectwo maturalne uzyskał 12 września 1915 r. w Przemyślu. W tym samym roku Stanisław razem z dwunastoma innymi młodymi ludźmi wstąpił w mury Przemyskiego Seminarium Duchownego. Święcenia kapłańskie przyjął 1 czerwca 1919 r. Pierwszą placówkę swej kapłańskiej pracy, wikariat w Rakszawie objął 16 sierpnia 1919 r. Od 1 kwietnia 1922 do 1944 roku terminował w Wiązowicy.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE - Ks. Prałat Stanisław Sudoł fot. ZS w Dzikowcu]

 

Kiedy w 1923 r. bp. J.S. Pelczar chciał przenieść go na probostwo do Łomnej, wiązowniczanie nie wypuścili go z wioski. 13 czerwca 1926 nowy ordynariusz przemyski Anatol Nowak poświęcił wzniesiony przez nich kościół. Wybuch wojny przerwał jego pracę. Do parafii Dzikowiec w dekanacie raniżowskim przybył w Święto Epifanii 1945 r. Przebywał tu aż do swojej śmierci 19 marca 1981r.

Od 1 września 2001 roku Jego imię nosi Zespół Szkół w Dzikowcu.

 

 

Marian Sochacki - twórca ludowy z Dzikowca. Wykonuje przepiękne modele żaglowców. Rzeźbi także świątki i zdobione przedmioty użytkowe (m.in. łyżki zakończone rzeźbionymi głowami ludzkimi). Od 1994 roku prezentuje swoje prace na wystawach i imprezach promujących twórców kultury ludowej oraz konkursach i pokazach rzeźby nieprofesjonalnej.

Zapytaliśmy go - jak zaczęła się jego wielka przygoda.

 

[POŁUCHAJ - MARIAN SOCHACKI WYWIAD]

Poza pracą i rzeźbieniem Marian Sochacki aktywnie uczestniczy w życiu  lokalnej społeczności. Od wielu lat jest członkiem „Straży Grobowej" w Dzikowcu, tak jak wcześniej jego pradziadek, dziadek i brat.  Należy do: Towarzystwa Kultury im. Juliana Goslara w Kolbuszowej.

 

Teresa Opalińska- mieszkanka Dzikowca to artystka ludowa. Maluje, pisze, reżyseruje. Zapytaliśmy ją czym dla niej jest wieś - Dzikowiec?

 

Najważniejszym miejscem na ziemi, bo tu są moje korzenie, tu żyli moi pradziadowie, na dzikowieckim cmentarzu spoczywają ich prochy. Jest to moja rodzinna wieś: tu się urodziłam, spędziłam dzieciństwo, lata szkolne. Chętnie tu mieszkam, a praca i  służba dla mojej miejscowości, a więc i dla Polski jest dla mnie wartością nadrzędną, rzeczą świętą.

Czy jest coś co panią cieszy lub martwi w naszej miejscowości?

 

Cieszę się, że Dzikowiec z roku na rok pięknieje, że mieszkają tu ludzie ciekawi, utalentowani i życzliwi. A co mnie martwi? Emigracja ludzi, a zwłaszcza naszej młodzieży do obcych krajów. Szkoda, że nie mogą pracować i realizować się w swojej ojczyźnie.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE – Legenda o Dzikowcu, rys. Teresa Opalińska]

 

 

Co panią skłania do działalności społecznej na rzecz Dzikowca?

Mój patriotyzm, miłość do rodzinnej wsi. Pragnę, aby wszystkim żyło się tu dobrze, abyśmy wszyscy zjednoczeni we wspólnym działaniu tworzyli rzeczy piękne i wartościowe - zarówno dla nas, jak i przyszłych pokoleń. Pan Bóg pozwolił mi żyć, udzielać się artystycznie i duchowo w okresie, gdy miało miejsce wiele ważnych uroczystości i wydarzeń. O tym świadczą moje dzieła.

 

Co panią motywuje do zajmowania się sztuką? Co pani uważa za swoje największe osiągnięcie?

 

Obecnie z różnych powodów zaniechałam malarstwo olejne. Malując krajobrazy, wizerunki świętych, wykonując dekoracje do kościołów zawsze miałam na uwadze to, aby moje prace zawierały jakieś przesłanie, mądrość życiową, ważną treść religijną. Jestem miłośniczką przyrody więc swoimi obrazami chciałam również uwrażliwiać ludzi na jej piękno, apelować o jej ochronę. W czasie mojej zawodowej pracy ekologia była dla mnie bardzo ważną dziedziną. Jestem wdzięczna losowi, że dane mi było namalować portrety naszego czcigodnego śp. Ks. Prałata Stanisława Sudoła. Jest to dla mnie wielki zaszczyt i wyróżnienie.

                               

Tadeusz Korzeniowski – do niedawna prezes Towarzystwa Przyjaciół Dzikowca, członek Towarzystwa Stanisławowskiego, znany społecznik i miłośnik dzikowieckiej ziemi.

Pracował w Urzędzie Gminy w Dzikowcu, a następnie w świetlicy i kinie wiejskim, którego był współzałożycielem i w Gminnej Bibliotece Publicznej w Dzikowcu. W czasie swojej pracy zawodowej pełnił wiele funkcji społecznie w organizacjach młodzieżowych i sportowych.  Za swą owocną pracę został odznaczony: w roku 1979 Srebrnym, a w roku 2001 Złotym Krzyżem Zasługi. Obecnie przebywa na emeryturze i jest nadal czynnym społecznikiem i rolnikiem w rodzinnym gospodarstwie w Dzikowcu. Jest niewyczerpanym źródłem wiedzy o dawnym Dzikowcu, ale też bacznym obserwatorem aktualnej rzeczywistości.

 

 

ŹRÓDŁA:

 

Wywiady:

Dane uzyskane z Urzędu Stanu Cywilnego w Dzikowcu przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Rozmowa z P. Tadeuszem Korzeniowskim - przeprowadzona przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Rozmowa z P. Teresą Opalińską - przeprowadzona przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Rozmowa z P. Marianem Sochackim - przeprowadzona przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Opracowania:

J. Konefał, Bogu i ludziom bezgranicznie oddany, Sandomierz - Dzikowiec 2001.

autor: ZSDZIKOWIEC

W 2009 roku w Dzikowcu urodziło się 17 dzieci. Liczba mieszkańców wynosi teraz 1377 osób w samym Dzikowcu i dodatkowo 314 w Nowym Dzikowcu i Osiej Górze. 

Wielu mieszkańców bardzo czynnie uczestniczy w życiu wsi. Działalność społeczna jest tu mile widziana, ludzie bardzo chętnie reagują na wszelkiego rodzaju inicjatywy, zwłaszcza ci starsi. W Dzikowcu działa więc m.in. Klub Seniora, Stowarzyszenie Kobiet Wiejskich ,,Przystań”, Teatr Środowiskowy „Malwa”, Stowarzyszenie Przyjaciół Dzikowca, Zespół Pieśni i Tańca „Dzikowianie”. 

 

ZASŁUŻENI DLA DZIKOWCA

 

Ks. Stanisław Sudoł urodził się 16 marca 1895r. we wsi Zembrza w powiecie kolbuszowskim. Był siódmym z kolei dzieckiem z ośmiorga dzieci Wiktorii Miszek i Marcina Sudoła.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE - Ks. Prałat Stanisław Sudoł fot. ZS w Dzikowcu]

 

Świadectwo maturalne uzyskał 12 września 1915 r. w Przemyślu. W tym samym roku Stanisław razem z dwunastoma innymi młodymi ludźmi wstąpił w mury Przemyskiego Seminarium Duchownego. Święcenia kapłańskie przyjął 1 czerwca 1919 r. Pierwszą placówkę swej kapłańskiej pracy, wikariat w Rakszawie objął 16 sierpnia 1919 r. Od 1 kwietnia 1922 do 1944 roku terminował w Wiązowicy.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE - Ks. Prałat Stanisław Sudoł fot. ZS w Dzikowcu]

 

Kiedy w 1923 r. bp. J.S. Pelczar chciał przenieść go na probostwo do Łomnej, wiązowniczanie nie wypuścili go z wioski. 13 czerwca 1926 nowy ordynariusz przemyski Anatol Nowak poświęcił wzniesiony przez nich kościół. Wybuch wojny przerwał jego pracę. Do parafii Dzikowiec w dekanacie raniżowskim przybył w Święto Epifanii 1945 r. Przebywał tu aż do swojej śmierci 19 marca 1981r.

Od 1 września 2001 roku Jego imię nosi Zespół Szkół w Dzikowcu.

 

 

Marian Sochacki - twórca ludowy z Dzikowca. Wykonuje przepiękne modele żaglowców. Rzeźbi także świątki i zdobione przedmioty użytkowe (m.in. łyżki zakończone rzeźbionymi głowami ludzkimi). Od 1994 roku prezentuje swoje prace na wystawach i imprezach promujących twórców kultury ludowej oraz konkursach i pokazach rzeźby nieprofesjonalnej.

Zapytaliśmy go - jak zaczęła się jego wielka przygoda.

 

[POŁUCHAJ - MARIAN SOCHACKI WYWIAD]

Poza pracą i rzeźbieniem Marian Sochacki aktywnie uczestniczy w życiu  lokalnej społeczności. Od wielu lat jest członkiem „Straży Grobowej" w Dzikowcu, tak jak wcześniej jego pradziadek, dziadek i brat.  Należy do: Towarzystwa Kultury im. Juliana Goslara w Kolbuszowej.

 

Teresa Opalińska- mieszkanka Dzikowca to artystka ludowa. Maluje, pisze, reżyseruje. Zapytaliśmy ją czym dla niej jest wieś - Dzikowiec?

 

Najważniejszym miejscem na ziemi, bo tu są moje korzenie, tu żyli moi pradziadowie, na dzikowieckim cmentarzu spoczywają ich prochy. Jest to moja rodzinna wieś: tu się urodziłam, spędziłam dzieciństwo, lata szkolne. Chętnie tu mieszkam, a praca i  służba dla mojej miejscowości, a więc i dla Polski jest dla mnie wartością nadrzędną, rzeczą świętą.

Czy jest coś co panią cieszy lub martwi w naszej miejscowości?

 

Cieszę się, że Dzikowiec z roku na rok pięknieje, że mieszkają tu ludzie ciekawi, utalentowani i życzliwi. A co mnie martwi? Emigracja ludzi, a zwłaszcza naszej młodzieży do obcych krajów. Szkoda, że nie mogą pracować i realizować się w swojej ojczyźnie.

 

[ZOBACZ ZDJĘCIE – Legenda o Dzikowcu, rys. Teresa Opalińska]

 

 

Co panią skłania do działalności społecznej na rzecz Dzikowca?

Mój patriotyzm, miłość do rodzinnej wsi. Pragnę, aby wszystkim żyło się tu dobrze, abyśmy wszyscy zjednoczeni we wspólnym działaniu tworzyli rzeczy piękne i wartościowe - zarówno dla nas, jak i przyszłych pokoleń. Pan Bóg pozwolił mi żyć, udzielać się artystycznie i duchowo w okresie, gdy miało miejsce wiele ważnych uroczystości i wydarzeń. O tym świadczą moje dzieła.

 

Co panią motywuje do zajmowania się sztuką? Co pani uważa za swoje największe osiągnięcie?

 

Obecnie z różnych powodów zaniechałam malarstwo olejne. Malując krajobrazy, wizerunki świętych, wykonując dekoracje do kościołów zawsze miałam na uwadze to, aby moje prace zawierały jakieś przesłanie, mądrość życiową, ważną treść religijną. Jestem miłośniczką przyrody więc swoimi obrazami chciałam również uwrażliwiać ludzi na jej piękno, apelować o jej ochronę. W czasie mojej zawodowej pracy ekologia była dla mnie bardzo ważną dziedziną. Jestem wdzięczna losowi, że dane mi było namalować portrety naszego czcigodnego śp. Ks. Prałata Stanisława Sudoła. Jest to dla mnie wielki zaszczyt i wyróżnienie.

                               

Tadeusz Korzeniowski – do niedawna prezes Towarzystwa Przyjaciół Dzikowca, członek Towarzystwa Stanisławowskiego, znany społecznik i miłośnik dzikowieckiej ziemi.

Pracował w Urzędzie Gminy w Dzikowcu, a następnie w świetlicy i kinie wiejskim, którego był współzałożycielem i w Gminnej Bibliotece Publicznej w Dzikowcu. W czasie swojej pracy zawodowej pełnił wiele funkcji społecznie w organizacjach młodzieżowych i sportowych.  Za swą owocną pracę został odznaczony: w roku 1979 Srebrnym, a w roku 2001 Złotym Krzyżem Zasługi. Obecnie przebywa na emeryturze i jest nadal czynnym społecznikiem i rolnikiem w rodzinnym gospodarstwie w Dzikowcu. Jest niewyczerpanym źródłem wiedzy o dawnym Dzikowcu, ale też bacznym obserwatorem aktualnej rzeczywistości.

 

 

ŹRÓDŁA:

 

Wywiady:

Dane uzyskane z Urzędu Stanu Cywilnego w Dzikowcu przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Rozmowa z P. Tadeuszem Korzeniowskim - przeprowadzona przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Rozmowa z P. Teresą Opalińską - przeprowadzona przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Rozmowa z P. Marianem Sochackim - przeprowadzona przez uczniów Zespołu Szkół im. Ks. Prałata Stanisława Sudoła w Dzikowcu.

 

Opracowania:

J. Konefał, Bogu i ludziom bezgranicznie oddany, Sandomierz - Dzikowiec 2001.

autor: ZSDZIKOWIEC

Dzikowiec
wieś siedziba gminy z potencjałem

Nazwa: Delikatesy „Centrum”

Działalność:
Sklep Spożywczo-Przemysłowy.

Czynne w godzinach: Godziny otwarcia: poniedziałek- sobota: 06:00-22:00, niedziela: 12:00-20:00

Adres pocztowy: 36-122 Dzikowiec

Telefon: 17 227-44-69

E-mail:

Nazwa: Pizzeria "Corrida"

Działalność:
Pizza, dania typu "Fast Food", napoje.

Czynne w godzinach: Godziny otwarcia: poniedziałek - czwartek: 11:00-22:00, piątek - sobota: 11.00-23.00, niedziela: 13:00-22:00.

Adres pocztowy: 36-122 Dzikowiec

Telefon: 17 74 42 250

E-mail:

Dzikowiec
wieś siedziba gminy z potencjałem
Dzikowiec
wieś siedziba gminy z potencjałem

Napisz do administratora


administrator@atlaswsi.pl